Tiroid biyopsisi, tiroid bezinde saptanan bir nodülün yapısını anlamak için ultrason rehberliğinde gerçekleştirilen, minimal invaziv bir tanı yöntemidir. Bu işlem nodülden alınan küçük bir hücre veya doku örneğinin patolojik olarak incelenmesiyle, yapının iyi huylu mu yoksa kötü huylu mu olduğunu kesin olarak ortaya koyar. Tiroid nodülleriyle ilgili belirsizliği ortadan kaldırmanın en güvenilir yolu olarak kabul edilen bu prosedür, doğru tedavi veya takip stratejisinin belirlenmesinde kritik bir rol oynar. Bu sayede endişeleri gidererek sağlık durumunuzla ilgili net bir yol haritası çizilmesini sağlar.
Neden bir tiroid biyopsisine ihtiyaç duyulur?
Tiroid nodülleri, toplumda şaşırtıcı derecede yaygındır. Pek çok insan, tiroidinde bir veya birden fazla nodül olduğundan habersiz bir şekilde hayatına devam eder. Bu nodüller genellikle başka bir nedenle yapılan boyun ultrasonu veya benzeri bir görüntüleme sırasında tesadüfen fark edilir. Bir nodül saptandığında akla gelen ilk ve en doğal soru şudur: “Bu tehlikeli bir durum mu?”
Bu sorunun en net cevabını alabilmek için tiroid biyopsisine başvururuz. Unutulmamalıdır ki tiroid nodüllerinin çok büyük bir kısmı, yaklaşık %90-95’i, tamamen iyi huyludur. Yani kanser değillerdir ve genellikle sadece takip edilmeleri yeterlidir. Ancak bir nodülün karakterini sadece dışarıdan bakarak veya ultrason görüntüleriyle %100 kesinlikle anlamak mümkün değildir. Ultrason bize nodülün kanser riski hakkında çok önemli ipuçları verse de nihai ve kesin tanı her zaman patolojik incelemeyle, yani nodülden alınan hücrelerin bir patolog tarafından mikroskop altında incelenmesiyle konulur.
Tiroid biyopsisinin temel amacı, bu belirsizliği ortadan kaldırmaktır. Eğer sonuç “iyi huylu” gelirse, gereksiz bir ameliyatın ve bu ameliyatın getirebileceği olası risklerin önüne geçilmiş olur. Bu hem fiziksel hem de psikolojik olarak büyük bir rahatlama sağlar. Eğer sonuç “kötü huylu” çıkarsa, bu sayede erken teşhis konulmuş olur. Erken teşhis, tiroid kanserinin tedavisindeki en önemli başarı anahtarıdır ve tedavi sürecinin en etkili şekilde planlanmasına olanak tanır. Kısacası tiroid biyopsisi, doğru teşhise giden yolda atılan en sağlam ve en kritik adımdır.
Tiroid biyopsisine giden yolda ilk adımlar nelerdir?
Bir tiroid nodülü fark edildiğinde, hemen biyopsi kararı verilmez. Bu bir dizi dikkatli değerlendirmenin son adımıdır. Süreç bir yapbozun parçalarını birleştirmeye benzer ve her adım, biyopsinin gerçekten gerekli olup olmadığını anlamamıza yardımcı olur.
Her şeyden önce, kapsamlı bir tıbbi öykü alınır ve fiziki muayene yapılır. Ailede tiroid kanseri öyküsü olup olmadığı, geçmişte baş veya boyun bölgesine yönelik radyoterapi alınıp alınmadığı gibi risk faktörleri sorgulanır. Fiziki muayenede ise nodülün boyutu, sertliği, hareket kabiliyeti ve boyundaki lenf bezlerinin durumu dikkatlice incelenir. Sert, çevre dokulara yapışık gibi duran ve hızla büyüyen nodüller, şüpheyi bir miktar artırsa da tek başlarına kesin bir anlam taşımazlar.
Bu ilk değerlendirmenin ardından yapılan en önemli testlerden biri kan tahlilidir. Özellikle TSH (Tiroid Uyarıcı Hormon) seviyesine bakılır. TSH, beynimizden salgılanan ve tiroid bezinin çalışma hızını kontrol eden bir hormondur. TSH seviyesi bize nodülün işlevi hakkında dolaylı ama çok değerli bir bilgi verir.
Eğer TSH seviyesi normalden düşük çıkarsa, bu durum nodülün kendi başına kontrolsüz bir şekilde tiroid hormonu ürettiği anlamına gelebilir. Bu tür nodüllere “sıcak nodül” adını veririz. Sıcak nodüllerin kanser olma ihtimali neredeyse sıfırdır. Bu nedenle TSH’ı düşük bir kişide hemen biyopsi yapmak yerine, öncelikle bir tiroid sintigrafisi yapılır. Bu test, nodülün gerçekten hormon üretip üretmediğini gösterir. Eğer sintigrafi nodülün “sıcak” olduğunu teyit ederse, genellikle biyopsiye gerek kalmaz ve tedavi hormon fazlalığına yönelik planlanır.
Eğer TSH seviyesi normal veya yüksekse, bu durum nodülün hormon üretmeyen, yani “soğuk nodül” olma ihtimalinin yüksek olduğunu gösterir. Tiroid kanserlerinin büyük çoğunluğu “soğuk nodül” karakterinde olduğu için, bu bulgu bizi bir sonraki ve en önemli adıma, yani yüksek çözünürlüklü boyun ultrasonu ile detaylı bir morfolojik değerlendirmeye yönlendirir. Görüldüğü gibi, bu basit kan testi bile birçok hastayı gereksiz işlemlerden koruyan etkili bir ön eleme aracıdır.
Tiroid biyopsisi kararında ultrason neden bu kadar kritiktir?
Tiroid nodüllerinin değerlendirilmesinde ultrason, kelimenin tam anlamıyla altın standarttır. Ses dalgaları kullanarak çalıştığı için radyasyon içermeyen, tamamen zararsız ve ağrısız bir yöntemdir. Ancak ultrasonun asıl gücü, sadece nodülün varlığını göstermesinden değil bize o nodülün adeta “kimlik kartını” çıkarmasından gelir. Yüksek çözünürlüklü modern ultrason cihazları, bir nodülün kanser riski taşıyıp taşımadığına dair bize paha biçilmez ipuçları sunar.
Ultrasonda bir nodülün riskini değerlendirirken baktığımız bazı kilit özellikler şunlardır:
- Nodülün iç yapısı
- Rengi (Ekojenitesi)
- Şekli
- Kenar özellikleri
- İçindeki kireçlenmeler
Bu özelliklerin her biri, bir dedektifin kanıtları incelemesi gibi dikkatle değerlendirilir. Örneğin nodülün iç yapısının tamamen katı olması, sadece sıvı dolu bir kist olmasına göre daha şüphelidir. Nodülün renginin çevresindeki normal tiroid dokusundan daha koyu (hipoekoik) olması, özellikle de boyun kaslarından bile daha koyu görünmesi, en önemli risk işaretlerinden biridir.
Şekil de çok önemlidir. İyi huylu nodüller genellikle enlemesine, yani yana doğru yayvan bir şekilde büyürler. Ancak bir nodül, sanki derine doğru büyüyormuş gibi “boyu eninden uzun” bir görünüme sahipse, bu durum kanser için oldukça anlamlı bir bulgudur. Kenarlarının düzensiz, pütürlü veya çevre dokuya doğru uzantılar yapıyor gibi olması da nodülün kontrolsüz büyüdüğüne işaret edebilir. Son olarak nodül içindeki kireçlenmeler kritik bir rol oynar. Özellikle “mikrokalsifikasyon” adını verdiğimiz, kum tanesi gibi küçük, parlak noktacıkların varlığı, papiller tiroid kanseri için çok güçlü bir şüphe uyandırır.
Tüm bu ultrason bulgularını bir araya getirerek, TI-RADS (Thyroid Imaging, Reporting and Data System) gibi uluslararası kabul görmüş standart risk sınıflandırma sistemlerini kullanırız. Bu sistem, her bir şüpheli özelliğe bir puan verir ve toplam puana göre nodülü “çok düşük riskli”den “yüksek şüpheli”ye kadar kategorize eder. Bu objektif puanlama, bize hangi nodülden, hangi boyutta biyopsi yapılması gerektiği konusunda net bir yol haritası sunar. Bu sayede her nodüle standart bir yaklaşımla değil kişiselleştirilmiş bir risk değerlendirmesiyle yaklaşarak gereksiz biyopsi oranını ciddi ölçüde azaltmış oluruz.
Tiroid biyopsisi işlemi nasıl bir tecrübedir ve can yakar mı?
Tiroid biyopsisi, çoğu insanın endişe ettiğinin aksine, oldukça konforlu, hızlı ve genellikle ağrısız bir işlemdir. İşlemden korkan hastaların neredeyse tamamı, işlem sonrasında “bunun bu kadar kolay olacağını bilseydim hiç endişelenmezdim” derler. İşlemin bu kadar güvenli ve konforlu olmasının sırrı, başından sonuna kadar ultrason rehberliğinde yapılmasıdır. Bu iğnenin her hareketinin ekranda anlık olarak takip edildiği ve iğnenin hedeflenen nodülün içine girdiğinden emin olunduğu anlamına gelir. Bu yöntem işlemin hem güvenliğini hem de tanısal doğruluğunu en üst düzeye çıkarır.
İşlem günü geldiğinde sizi bekleyen adımlar genellikle şöyledir: İlk olarak işlem masasına sırtüstü uzanırsınız ve boynunuzun altına küçük bir yastık konularak başınızın hafifçe geriye doğru eğilmesi sağlanır. Bu basit pozisyon, boyun bölgesini daha rahat çalışılabilir hale getirir. Ardından, biyopsi yapılacak bölgedeki cilt, mikrop öldürücü özel bir solüsyonla dikkatlice temizlenir.
En çok merak edilen aşama ise anestezi ve iğne girişidir. Cildinize, diş hekimlerinin kullandığına benzer çok ince bir iğneyle, küçük bir miktar lokal anestezik ilaç enjekte edilir. Bu cildinizde ve cilt altı dokularda saniyeler içinde tam bir uyuşma sağlar. Bu sayede işlem sırasında keskin bir acı yerine sadece hafif bir dokunma veya basınç hissi duyarsınız. Uyuşma sağlandıktan sonra, ultrason probu boynunuza yerleştirilir ve nodülünüz ekranda net bir şekilde görüntülenir. Ardından, genellikle kan alırken kullanılan iğnelerden bile daha ince olan özel bir biyopsi iğnesi ile cildinizden girilir.
Ultrason ekranından iğnenin ilerleyişi anbean izlenerek, iğne ucu nodülün hedeflenen kısmına yerleştirilir. Bu noktada sizden birkaç saniyeliğine konuşmamanız, yutkunmamanız ve öksürmemeniz istenir. Bu sırada, nodülün farklı bölgelerinden yeterli miktarda hücre örneği alabilmek için iğneyle çok küçük ve hızlı ileri-geri hareketler yapılır. Bu işlem her biri sadece 5-10 saniye süren birkaç tekrar şeklinde gerçekleştirilir. Yeterli örnek alındıktan sonra iğne çekilir ve giriş yapılan bölgeye birkaç dakika boyunca hafifçe bastırılarak küçük bir bandaj yapıştırılır. Bütün bu süreç hazırlıklar da dahil olmak üzere genellikle 15-20 dakikada tamamlanır. İşlem sonrası hemen günlük hayatınıza dönebilirsiniz; sadece o gün için ağır spor ve efor gerektiren aktivitelerden kaçınmanız önerilir.
Tiroid biyopsisinde kullanılan ince ve kalın iğne yöntemleri arasındaki fark nedir?
Tiroid nodüllerinden örnek almak için kullandığımız iki temel biyopsi yöntemi vardır: İnce İğne Aspirasyon Biyopsisi (İİAB) ve Kalın İğne (Tru-cut) Biyopsisi. Bu iki yöntem birbirinin alternatifi değil aksine birbirini tamamlayan, farklı senaryolarda devreye giren iki önemli tanı aracıdır.
İnce İğne Aspirasyon Biyopsisi (İİAB), dünya genelinde tiroid nodüllerinin değerlendirilmesinde kabul görmüş standart ve ilk tercih edilen yöntemdir. Adından da anlaşılacağı gibi, bu işlemde çok ince bir iğne kullanılır. Amaç nodülün içinden bir doku parçası koparmak değil iğnenin içine bir miktar hücre ve sıvıyı “aspire etmek” yani vakumlayarak çekmektir. Bu yöntem son derece güvenli, vücuda en az müdahale ile yapılan, hızlı ve kolay bir işlemdir. Komplikasyon riski yok denecek kadar azdır ve nodüllerin büyük çoğunluğunda kesin tanı koymak için yeterli bilgiyi sağlar. Bu nedenle bir nodülün ilk değerlendirmesinde neredeyse her zaman bu yöntemle başlanır.
Kalın İğne (Tru-cut) Biyopsisi ise daha çok bir “sorun çözücü” olarak devreye girer. Bu yöntemde özel, otomatik bir mekanizmaya sahip, ince iğneye göre biraz daha kalın bir iğne kullanılır. Bu iğne, nodülün içine girip saniyeden daha kısa bir sürede, pirinç tanesi büyüklüğünde ince, silindirik bir doku parçası alır. İnce iğne biyopsisinden temel farkı, burada sadece dağınık hücreler değil hücrelerin bir arada durduğu doku mimarisinin de incelenebilmesidir. Bu patoloğa çok daha fazla bilgi sunar.
Kalın iğne biyopsisinin özellikle faydalı olduğu durumlar vardır:
- Tekrarlayan yetersiz sonuçlar
- Belirsiz (gri alan) sonuçlar
- Nadir tiroid hastalıkları şüphesi
- Çok sert veya kireçli nodüller
Eğer daha önce bir veya birden fazla kez yapılmış ince iğne biyopsisinden “yetersiz materyal” sonucu alınmışsa, kalın iğne biyopsisi genellikle kesin bir sonuç verir ve hastayı tekrar eden biyopsi döngüsünden kurtarır. Benzer şekilde ince iğne biyopsisi sonucunun “belirsiz” geldiği bazı durumlarda, doku yapısını görmek tanıyı netleştirebilir. Tiroid lenfoması gibi nadir hastalıkların tanısı veya çok sert, kireçli nodüllerden örnek almak için de kalın iğne biyopsisi daha üstün bir yöntemdir. Özetle teşhis yolculuğu neredeyse her zaman ince iğne biyopsisi ile başlar. Eğer bu yolculukta bir belirsizlikle karşılaşırsak, o zaman kalın iğne biyopsisi gibi daha ileri bir yöntemi yine ultrason rehberliğinde güvenle uygulayarak teşhis sürecini başarıyla tamamlarız.
Tiroid biyopsisi sonuçları nasıl yorumlanır?
Biyopsi ile alınan hücre veya doku örnekleri, bir patolog tarafından mikroskop altında dikkatle incelenir. Patologların, gördüklerini tüm hekimlerin anlayabileceği ortak ve standart bir dilde raporlaması, doğru tedavi planının oluşturulması için hayati önem taşır. Bu amaçla, dünya genelinde “Bethesda Sistemi” adı verilen altı kategoriden oluşan bir sınıflandırma sistemi kullanılır. Bu sistem, her bir sonucun ne anlama geldiğini ve o sonuç karşısında atılması gereken adımları net bir şekilde tanımlar.
Sonuçlar, “Bethesda Sistemi” adı verilen altı standart kategoriye ayrılır.
- Kategori I: Yetersiz / Tanısal Değil
- Kategori II: İyi Huylu (Benign)
- Kategori III: Önemi Belirlenmemiş Atipi (AUS)
- Kategori IV: Foliküler Neoplazi
- Kategori V: Kötü Huyluk Şüphesi (Malignite Şüpheli)
- Kategori VI: Kötü Huylu (Malign)
Kategori I, patoloğun bir tanı koymak için elinde yeterli sayıda veya kalitede tiroid hücresi olmadığı anlamına gelir. Bu durumda genellikle biyopsinin tekrarlanması önerilir. Kategori II ise alabileceğiniz en iyi haberdir; nodülün kanser olmadığını, tamamen iyi huylu bir yapıda olduğunu gösterir. Bu nodüller genellikle sadece belirli aralıklarla ultrason ile takip edilir.
Kategori III ve Kategori IV, “gri alan” veya “belirsiz” olarak tanımlanan sonuçlardır. Kategori III (AUS), hücrelerde normal denilemeyecek ama kanser demek için de yetersiz olan bazı değişiklikler olduğunu ifade eder. Kategori IV (Foliküler Neoplazi) ise hücrelerin diziliminin bir tümöre benzediğini ancak bunun iyi huylu mu kötü huylu mu olduğunun sadece hücrelere bakarak anlaşılamayacağını belirtir. Bu iki kategori, genellikle ek testler veya daha yakın takip gerektirir.
Kategori V, hücrelerin kanser olma ihtimalinin çok yüksek olduğunu (%45-75), ancak tanı koymak için %100 emin olunamayan bazı küçük belirsizlikler olduğunu gösterir. Bu sonuç karşısında neredeyse her zaman cerrahi tedavi planlanır. Kategori VI ise en net sonuçtur; nodülün kanser olduğunun kesin olarak saptandığı anlamına gelir ve doğrudan cerrahi tedavi sürecine geçilir. Bu standart raporlama sistemi sayesinde, biyopsi sonucunuzun ne anlama geldiği konusunda hiçbir belirsizlik kalmaz ve tedavi planınız kanıta dayalı, net bir yol haritası üzerinden çizilir.
Tiroid biyopsisi sonucu “belirsiz” gelirse hangi yollar izlenir?
Tiroid biyopsisinde en zorlayıcı ve kafa karıştırıcı durumlardan biri, sonucun Bethesda kategori III (Önemi Belirlenmemiş Atipi) veya IV (Foliküler Neoplazi) gibi “belirsiz” bir kategoride gelmesidir. Yıllar boyunca, bu sonuçla karşılaşan hastalar zor bir ikilemle yüzleşmek zorunda kalırdı: Bir yanda, kanser olup olmadığını anlamak için ameliyat olup tiroid bezinin bir kısmını veya tamamını aldırma seçeneği; diğer yanda ise küçük de olsa bir kanser riskini göze alarak endişeyle bekleme seçeneği. Bu durum ciddi bir overtreatment, yani “aşırı tedavi” sorununa yol açıyordu. İstatistikler gösteriyordu ki bu belirsiz nodüller nedeniyle ameliyat edilen hastaların yaklaşık %70-80’inin nodülü aslında iyi huyluydu. Bu birçok hastanın sonradan gereksiz olduğu anlaşılan bir ameliyat geçirdiği ve bu ameliyatın potansiyel risklerine maruz kaldığı anlamına geliyordu.
Neyse ki son on yılda tıp teknolojisindeki devrim niteliğindeki gelişmeler bu ikileme harika bir çözüm getirdi: Moleküler Testler.
Moleküler testler, biyopsi sırasında alınan hücre örneklerinin genetik şifresini inceleyen ileri teknoloji testlerdir. Bu testlerin amacı, hücrelerin DNA ve RNA’sında kanserle ilişkili belirli genetik değişikliklerin (mutasyonlar, gen birleşmeleri vb.) veya “kanserli davranış” sinyali veren genetik aktivite kalıplarının olup olmadığını saptamaktır. Temel mantığı oldukça basittir: Eğer bir nodülün genetik profili, binlerce kanıtlanmış “iyi huylu” nodülün profiline benziyorsa, o nodülün kanser olma ihtimali son derece düşüktür.
Bu testlerin klinikteki en büyük gücü, “ekarte etme” (rule-out) yetenekleridir. Yani eğer moleküler test sonucu “Benign” (İyi Huylu) veya “Negatif” gelirse, nodülün kanser olmama ihtimali %95’in üzerine çıkar. Bu hekime ve hastaya büyük bir güvenle “ameliyata gerek yok, ultrason ile takibe devam edebiliriz” deme imkânı tanır. Bu sayede on binlerce hasta, gereksiz tiroid ameliyatlarından ve bu ameliyatların getirebileceği ömür boyu ilaç kullanma zorunluluğu gibi sonuçlardan korunmaktadır.
Diğer yandan eğer test sonucu “Suspicious” (Şüpheli) veya “Pozitif” gelirse, bu durum nodülün kanser olma riskinin önemli ölçüde arttığını gösterir ve ameliyat kararını güçlendirir. Hatta bazı testler, saptanan spesifik genetik mutasyonun türüne göre hastalığın ne kadar agresif olabileceği veya ameliyatın kapsamının ne olması gerektiği konusunda da cerraha değerli bilgiler sunabilir. Moleküler testler, belirsiz tiroid nodüllerinin yönetiminde bir çığır açmış, “herkese aynı tedavi” yaklaşımından “kişiye özel tedavi” yaklaşımına geçişi sağlamıştır.
Tiroid biyopsisinin olası riskleri nelerdir ve nasıl yönetilir?
Her tıbbi müdahalede olduğu gibi, tiroid biyopsisinin de potansiyel riskleri bulunmaktadır. Ancak bu noktada en önemli mesaj şudur: Tiroid biyopsisi, deneyimli ellerde ve ultrason rehberliğinde yapıldığında son derece güvenli bir işlemdir ve ciddi komplikasyonlar çok nadir görülür. Bir hekim olarak önceliğimiz, bu düşük riskleri daha da azaltmak için her türlü önlemi almaktır.
İşlem son derece güvenli olsa da her tıbbi müdahalede olduğu gibi bilmeniz gereken bazı düşük ihtimalli riskler mevcuttur.
- Hafif ağrı ve hassasiyet
- Morarma veya kanama (hematom)
- Baş dönmesi veya fenalık hissi
- Enfeksiyon
İşlem sonrası biyopsi bölgesinde birkaç gün sürebilen hafif bir ağrı, hassasiyet veya ağrının kulağa ve çeneye doğru yayılması normal kabul edilir. Bu durum genellikle basit ağrı kesicilerle kolayca kontrol altına alınır. En sık görülen komplikasyon, iğne giriş yerinde veya tiroid bezinin çevresinde küçük bir kan birikmesi (hematom) oluşmasıdır. Bu genellikle küçük bir morluk şeklinde kendini gösterir ve birkaç gün içinde kendiliğinden vücut tarafından emilerek kaybolur. Bu riski en aza indiren en önemli faktör, işlemi ultrason rehberliğinde yapmaktır. Ultrason sayesinde iğnenin geçtiği yoldaki damarları görür ve onlardan özenle kaçınırız. İşlem sonrası bölgeye birkaç dakika elle baskı uygulanması da kanama kontrolü için çok etkilidir.
Bazı insanlar iğne veya tıbbi işlemler sırasında heyecan, korku veya ağrıya bağlı olarak vazovagal reaksiyon adı verilen bir durum yaşayabilirler. Bu kan basıncının ve nabzın aniden düşmesiyle fenalık hissi veya baş dönmesi şeklinde kendini gösterir. Bu durumu önlemek için işlem her zaman hasta yatar pozisyondayken yapılır. Yatar pozisyonda olmak, kan basıncı düşse bile beyne giden kan akışının korunmasını sağlar ve olası bir bayılma durumunda düşmeye bağlı yaralanmaları engeller. Steril koşullara uyulduğu için enfeksiyon riski ise son derece düşüktür. Cildin işlem öncesi antiseptik solüsyonla dikkatlice temizlenmesi ve tek kullanımlık steril malzemelerin kullanılması enfeksiyonu neredeyse imkansız hale getirir. Sonuç olarak tiroid biyopsisinin sağladığı tanısal faydalar, bu son derece düşük ve yönetilebilir risklerden katbekat fazladır.
Tiroid nodüllerinin tedavisinde tiroid biyopsisi sonrası ne gibi yenilikler var?
Evet, tiroid nodüllerinin dünyası artık sadece tanı ve cerrahi seçeneklerinden ibaret değil. Özellikle son yıllarda, biz Girişimsel Radyologların uyguladığı ameliyatsız tedavi yöntemleri, birçok hasta için harika bir alternatif haline gelmiştir. Bu yenilikçi yaklaşımların başında Termal Ablasyon yöntemleri gelmektedir.
Termal ablasyon, en basit tanımıyla, bir nodülü ameliyatla kesip çıkarmak yerine, ciltten ince bir iğne ile girerek “yerinde yok etme” işlemidir. Bu işlem sırasında ultrasonu bir yol haritası olarak kullanırız ve ablasyon iğnesinin ucunu nodülün merkezine yerleştiririz. İğne aracılığıyla verilen enerji (radyofrekans veya mikrodalga enerjisi), nodülün içinde saniyeler içinde yüksek bir ısı oluşturur. Bu kontrollü ısı, nodül hücrelerini kalıcı olarak tahrip eder. Vücut daha sonra bu ölü dokuyu zamanla bir temizlik mekanizmasıyla ortadan kaldırır ve nodül aylar içinde giderek küçülür. İşlem lokal anestezi altında yapılır, dikiş veya yara izi olmaz ve hasta aynı gün evine dönebilir.
Termal ablasyonun en sık kullanıldığı durumlar şunlardır:
- İyi huylu ve şikayete yol açan nodüller
- Seçilmiş, düşük riskli tiroid kanserleri
Biyopsi ile iyi huylu olduğu kesinleşmiş ancak çok büyük boyutlara ulaştığı için hastada yutkunma güçlüğü, nefes darlığı, boyunda baskı hissi gibi şikayetlere yol açan veya kozmetik olarak rahatsızlık veren nodüller, termal ablasyon için en ideal adaylardır. Eskiden bu hastaların tek seçeneği ameliyattı. Şimdi ise bu konforlu işlemle nodül hacminde %60 ila %90 arasında bir küçülme sağlayarak hastayı şikayetlerinden kurtarabiliyoruz. En büyük avantajlarından biri de tiroid bezinin sağlıklı dokusunun korunmasıdır, bu da hastanın ömür boyu tiroid ilacı kullanma zorunluluğunun genellikle olmaması anlamına gelir.
Daha yeni ancak hızla kabul gören bir başka kullanım alanı ise seçilmiş kanser vakalarıdır. Özellikle 1-1.5 cm’den küçük, tiroid dışına taşmamış, düşük riskli papiller tiroid kanserlerinde (mikrokarsinomlar), ameliyata bir alternatif olarak ablasyon giderek daha fazla uygulanmaktadır. Özellikle ileri yaştaki, ek hastalıkları nedeniyle ameliyat riski yüksek olan veya ameliyat olmak istemeyen hastalar için çok değerli bir tedavi seçeneğidir. Bu gelişmeler, tiroid hastalıklarının yönetiminde yeni bir çığır açmakta ve hastalara çok daha kişiselleştirilmiş, daha az invaziv ve daha konforlu tedavi seçenekleri sunmaktadır.
Prof. Dr. Uğur Özkan, 1975 yılında Adana’da doğmuş ve 1998 yılında Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi’nden mezun olmuştur. Aynı üniversitede Radyoloji Anabilim Dalı’nda uzmanlık eğitimini tamamladıktan sonra, 2004 yılında Başkent Üniversitesi Adana Hastanesi Girişimsel Radyoloji Bölümü’nde görev almıştır. 2010 yılında doçent, 2022 yılında profesör unvanını alan Dr. Özkan, Ocak 2025 itibarıyla Özel Medline Adana Hastanesi’nde hastalarına hizmet vermektedir.
Prof. Dr. Özkan, girişimsel radyoloji alanında geniş klinik deneyime sahip olup, damar hastalıklarının tanı ve tedavisi, varis ve venöz yetmezlik, arteriyel tıkanıklıklar, venöz trombozlar ve tümörlerin ameliyatsız tedavileri (TARE, TAKE, RFA, MWA, kriyoablasyon) konularında uzmanlaşmıştır. Modern görüntüleme teknikleriyle hastalarına minimal invaziv, güvenli ve etkili çözümler sunmaktadır.
